الشيخ الأنصاري ( مترجم وشارح : جمشيد سميعى )
58
رسائل شيخ انصارى ( فارسى )
تشريح المسائل * حاصل مطلب در پاسخ شيخ به اجماع سيد و طبرسى چيست ؟ اين است كه : اولا : اجماعى كه سيد و طبرسى ادعاى آن را نمودهاند براى ما محقق و ثابت نشده است و نسبت به ما اجماع منقول است آنهم به خبر واحد . حال چگونه سيد و طبرسى كه خبر واحد را حجت نمىدانند انتظار دارند كه ما به اين خبر واحد عمل كنيم . ثانيا : اگر سيد و طبرسى ادعاى اجماع بر عدم حجيت خبر واحد كردهاند در مقابلشان شيخ طوسى و برخى ديگر ادعاى اجماع كردهاند بر حجيت خبر واحد . حال به فرض مساوات دو ادعا ، تعارضا و تساقطا . پس شما نمىتوانيد ادعاى اجماع كنيد ، علاوه بر اينكه : ادعاى شيخ رجحان دارد ، چون شهرت محصله قدمائيه و متأخرين هم بر عمل به خبر واحد مجرد است . در نتيجه : اجماع هم دردى را از شما دوا نمىكند . * چه چيز سيد را به اشتباه انداخته كه او فكر كند عمل به خبر واحد نزد شيعه باطل است ؟ نكتهاى كه سيد را به اشتباه انداخته اين است كه : وى ديده است كه علماء شيعه در مقام بحث با علماى عامه در برخورد با احاديث ابو هريره و امثال او مىگويند ، اين خبر واحد است و ما آن را قبول نداريم و لذا سيد گمان كرده كه علماء شيعه خبر واحد را قبول ندارند ، و حال آنكه اينگونه پاسخ از روى تقيه بوده است . يعنى علماى شيعه نمىتوانستهاند صراحتا اعلام كنند كه ابو هريره و امثال او مورد وثوق نيستند و رواياتشان قابل عمل نيست و لذا راه را كج كرده و چنين گفتهاند .